bronnen

Eindexamen bedrijfseconomie havo 2022, tijdvak 3

opgave 1Opgave 1

In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Pen & Papier bv is een webwinkel met een eigen distributiecentrum. De
winkel levert kantoorartikelen aan bedrijven.
De balans van Pen & Papier per 1 januari 2019 en de inkopen en
verkopen over 2019, zijn hieronder weergegeven:
Balans Pen & Papier per 1 januari 2019 (getallen x € 1.000)   debet     credit Distributiecentrum 260 Eigen vermogen 210 Debiteuren 100 Langlopende lening 200 Voorraad kantoorartikelen 110 Crediteuren 90 Liquide middelen 30               500   500
  januari tot en met oktober november december totaal inkopen 2019 (x € 1.000) 932 100 80 1.112 verkopen 2019 (x € 1.000) 1.385 145 150 1.680
Verder is gegeven:
− De inkoopwaarde van de omzet is 70% van de omzet.
− Verkochte kantoorartikelen worden op de dag van de verkoop bij de
afnemer afgeleverd.
− Ingekochte kantoorartikelen worden op de dag van de inkoop bij
Pen & Papier afgeleverd.
− De verkopen zijn 30% contant en 70% op rekening.
De krediettermijn van debiteuren is 1,5 maand.
− Alle inkopen zijn op rekening. De krediettermijn van crediteuren is
1 maand.
− Van alle krediettermijnen wordt volledig gebruikgemaakt.
12p
Bereken voor Pen & Papier de waarde van de voorraad kantoorartikelen
op 31 december 2019.
De directeur van Pen & Papier constateert dat op 31 december 2019 de
waarde van de voorraad kantoorartikelen nog steeds relatief hoog is.
21p
Geef voor Pen & Papier een financieel nadeel van het aanhouden van een
voorraad kantoorartikelen met een hoge waarde.
De directeur van Pen & Papier wil het saldo van de liquide middelen per
31 december 2019 weten. Hiertoe worden eerst de totale ontvangsten in
2019 met betrekking tot de verkopen bepaald.
33p
Bereken de totale ontvangsten in 2019 met betrekking tot de verkopen
van Pen & Papier.
De uitgaven van Pen & Papier in 2019 bestaan uit:
− uitgaven als gevolg van de inkopen van de kantoorartikelen
− uitgaven aan bedrijfskosten voor € 482.250.
Pen & Papier heeft behalve ontvangsten uit de verkopen geen andere
ontvangsten.
42p
Bereken het saldo van de liquide middelen van Pen & Papier op
31 december 2019.

opgave 2Opgave 2

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 3.
Gerrit Roos verkoopt in zijn winkel een breed assortiment aan producten,
zoals rookwaren, tijdschriften, wenskaarten, boeken en kantoorartikelen
(zie informatiebron 1). Gerrit heeft het winkelpand dat hij huurt enkele
jaren geleden intern verbouwd en heeft hierbij onder andere de inventaris
vervangen.
figuur bij de opgave
Rookwaren vormen het hoofdbestanddeel van Gerrits assortiment. Hij
vermoedt dat de afzet van rookwaren door overheidsmaatregelen gaat
dalen, waardoor hij ook minder marge van de fabrikant zal krijgen (zie
informatiebron 2).
Gerrit heeft daarom twijfels over de continuïteit van zijn winkel.
52p
Bereken met welk bedrag Gerrits totale marge exclusief btw op rookwaren
over 2020 zal dalen ten opzichte van 2019 als gevolg van de verwachte
afzetdaling.
De verhuurder van Gerrits winkelpand is benaderd door een keten van
pizzawinkels die geïnteresseerd is in de locatie van Gerrits winkel. De
verhuurder ziet de pizzaketen graag als nieuwe huurder. Hij weet dat
Gerrit binnenkort met pensioen gaat en misschien wel eerder wil stoppen.
Hij doet Gerrit begin oktober 2019 het volgende voorstel:
− Per 1 januari 2020 wordt het huurcontract beëindigd.
− Per 1 januari 2020 wordt de huur van de laatste 3 maanden van 2019
die Gerrit al betaald heeft, aan Gerrit terugbetaald
(zie informatiebron 3).
− Op 1 januari 2020 krijgt Gerrit de boekwaarde van de inventaris en de
boekwaarde van de interne verbouwing per 1 januari 2020 volledig
vergoed wanneer hij stopt.
Wanneer Gerrit ingaat op het voorstel, wordt het winkelpand vanaf
1 januari 2020 verhuurd aan de pizzaketen.
62p
Geef twee bedrijfseconomische redenen waarom de verhuurder van het
winkelpand per 1 januari 2020 liever de pizzaketen als huurder zou willen
hebben dan Gerrit.
Voordat Gerrit zich verdiept in het voorstel van de verhuurder, gaat Gerrit
eerst een SWOT-analyse van zijn zaak uitvoeren. Uit de situatieschets
(zie informatiebron 1) komen onder andere twee feiten naar voren:
a Gerrit maakt geen gebruik van social media,
b een verdere aanscherping van het antirookbeleid door de overheid.
Een SWOT-analyse bestaat uit vier onderdelen: de analyse van
Strengths, Weaknesses, Opportunities en Threats.
73p
In welk onderdeel van de SWOT-analyse van Gerrit zou het feit dat Gerrit
geen gebruikmaakt van social media meegenomen moeten worden? Geef
hiervoor twee argumenten.
83p
In welk onderdeel van de SWOT-analyse van Gerrit zou het feit dat de
overheid het antirookbeleid verder aanscherpt meegenomen moeten
worden? Geef hiervoor twee argumenten.
Vanwege de uitkomst van de SWOT-analyse besluit Gerrit zich verder te
verdiepen in het voorstel van de verhuurder van het winkelpand.
Eis die Gerrit aan het voorstel stelt
Gerrit gaat in op het voorstel als er na liquidatie van zijn winkel
(vergoeding van de boekwaarde van de inventaris en interne verbouwing,
verkoop voorraden, inning van debiteuren en terugbetaling
vooruitbetaalde huur en afbetaling van schulden) op
1 januari 2020 voldoende liquide middelen zijn om de twee jaar tot aan
zijn pensioen financieel te overbruggen. Hij denkt daar gedurende deze
twee jaren € 900 per maand voor nodig te hebben.
Vergoeding van de boekwaarde van de inventaris en interne
verbouwing per 1 januari 2020
92p
Bereken de afschrijvingskosten op de verbouwing en inventaris over het
vierde kwartaal van 2019 (zie informatiebron 3).
101p
Bereken het bedrag dat Gerrit op 1 januari 2020 van de verhuurder van
het winkelpand voor de verbouwing en inventaris van zijn winkel zal
kunnen ontvangen.
Verkoop voorraden, inning van debiteuren en terugbetaling
vooruitbetaalde huur per 1 januari 2020
Gerrit verwacht dat hij bij de liquidatie op 1 januari 2020 niet het volledige
bedrag voor de waarde van zijn voorraad van 31 december 2019 zal
ontvangen.
Hij gaat van de volgende inbare percentages per 1 januari 2020 uit.
Voorraad
− Tijdschriften e.d. 100% (terug naar de uitgever)
− Rookwaren
70%
− Kantoorartikelen 40%
De vorderingen op de debiteuren worden volledig ontvangen.
111p
Bereken het bedrag dat Gerrit per 1 januari 2020 naar verwachting zal
ontvangen uit de verkoop voorraden, inning van debiteuren en
terugbetaling vooruitbetaalde huur per 1 januari 2020.
Betaling van de schulden per 1 januari 2020
Bij liquidatie op 1 januari 2020 zal Gerrit nog aan drie verplichtingen
voldoen:
− het volledig verschuldigde bedrag aan zijn leveranciers,
− de bedragen aan aflossing en interest die hij per 31 december 2019
nog schuldig is aan de bank en
− de per saldo af te dragen btw
betalen.
123p
Bereken het volledige bedrag dat Gerrit op 1 januari 2020 nodig zal
hebben om aan deze drie verplichtingen te voldoen.
Conclusie
Gerrit heeft inmiddels voldoende informatie om te bezien of er na de
financiële afwikkelingen € 900 per maand beschikbaar is voor de
overbrugging van de twee jaar tot aan zijn pensioen.
132puitwerkbijlage
Toon met een berekening aan of Gerrit op het voorstel van de eigenaar
van het winkelpand zal ingaan.
Vul hiertoe de uitwerkbijlage die bij deze vraag hoort volledig in.

opgave 3Opgave 3

Op 1 januari 2019 heeft Micran een huis gekocht. Hij heeft bij de bank een
hypothecaire lening afgesloten van € 270.000 met een looptijd van
360 maanden. De interest is 0,3% per maand en wordt tegelijkertijd met
de aflossing aan het einde van elke maand betaald. Voor 2019 zijn de
interestuitgaven van Micran aan de bank als gevolg van de hypothecaire
lening gegeven:
  interestuitgaven aan de bank in euro’s januari 810,00 februari 807,75 maart 805,50 april 803,25 mei 801,00 juni 798,75 juli 796,50 augustus 794,25 september 792,00 oktober 789,75 november 787,50 december 785,25     totaal 2019 9.571,50
Micran had bij het afsluiten van de hypothecaire lening de keuze uit een
hypothecaire lening met lineaire aflossing en een hypothecaire lening met
aflossing op basis van annuïteiten.
142p
Toon met een berekening aan dat Micran gekozen heeft voor een
hypothecaire lening met lineaire aflossing.
Met het oog op de klimaatdoelstellingen worden woningen steeds vaker
verduurzaamd. Micran wil zijn huis ook verduurzamen. Voor de
financiering van de investering in isolatie en warmtepomp denkt hij een
bedrag van € 15.000 nodig te hebben. Daarvoor wil hij zijn hypothecaire
lening verhogen. De bank is alleen onder bepaalde voorwaarden hiertoe
bereid.
152p
Geef twee voorwaarden die de bank kan stellen om akkoord te gaan met
het verhogen van de hypothecaire lening voor Micran.

opgave 4Opgave 4

Tante Beth wil € 5.000 schenken aan of haar nichtje Phillippa of aan het
Wereld Natuur Fonds (WNF). Beth heeft zich verdiept in de wetgeving
rond schenken.
figuur bij de opgave
Schenken
Er is volgens de wet sprake van schenken indien er sprake is van een
overeenkomst om niet.
Vrijstelling schenkbelasting
relatie met de schenker bedrag vrijstelling (pleeg)kind € 5.428 kleinkind € 2.173 overig € 2.173 ANBI 1) bedrag van de schenking
noot 1 ANBI = Algemeen Nut Beogende Instelling
Tarieven schenkbelasting
waarde schenking (na vrijstelling) (pleeg)kind kleinkinderen en achterkleinkinderen overige over de eerste € 124.727 10% 18% 30% over het meerdere 20% 36% 40%
162p
Bereken het bedrag dat Phillippa aan schenking zou ontvangen na aftrek
van schenkbelasting indien tante Beth de schenking aan haar zou doen.
Tante Beth vindt het Wereld Natuur Fonds (WNF) een goed doel. Het
WNF is een stichting die geld inzamelt voor het behoud van flora en
fauna. Het Wereld Natuur Fonds is geregistreerd als ANBI.
Als tante Beth het geld aan het WNF geeft, kan dat op drie manieren:
a via de collecte langs de deur
b via de telefoon een donatie doorgeven
c via de website van WNF knuffels en boeken kopen.
172p
Geef voor elke van bovenstaande drie manieren aan of er volgens de wet
sprake is van een schenking. Motiveer het antwoord.
Tante Beth kiest voor een schenking aan het WNF.
182p
Geef de fiscale redenen voor tante Beth om aan het WNF te schenken in
plaats van een schenking aan Phillippa. Vermeld hierbij zowel het
belastingvoordeel voor tante Beth als het belastingvoordeel voor het
WNF.

opgave 5Opgave 5

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 tot en met 6.
figuur bij de opgave
Adnane heeft te maken met de volgende financiële gebeurtenissen:
datum leeftijd Adnane financiële gebeurtenis 1-9-1997 geboorte ouders openen Groeirekening 1-9-2015 18 − beëindiging Groeirekening − starten studie en studievoorschot van DUO 1-9-2019 22 afgestudeerd met opgebouwd studievoorschot van DUO 1-9-2021 24 voornemen om huis te kopen
Openen groeirekening
De ouders van Adnane hebben bij de geboorte van Adnane geld gestort
op de Groeirekening van de RegioBank, zodat Adnane hiermee later een
deel van zijn eventuele studie kan betalen. In informatiebron 4 is
informatie over deze Groeirekening opgenomen.
Sparen kan vrijwillig of verplicht zijn en vrij opneembaar of niet vrij
opneembaar zijn.
Sparen op de Groeirekening van de RegioBank is
a verplicht, vrij opneembaar
b verplicht, niet vrij opneembaar
c vrijwillig, vrij opneembaar
d vrijwillig, niet vrij opneembaar
191p
Noteer de letter van het juiste antwoord.
Bij de geboorte van Adnane is door zijn ouders € 7.200 op de
Groeirekening gestort. Toen Adnane op 1 september 2010 naar de havo
ging, is er nog een keer € 3.600 op deze rekening gestort. Daarnaast
waren er geen andere stortingen of opnames.
202p
Bereken het bedrag op de Groeirekening van Adnane op
1 september 2015.
Studeren
Op 1 september 2015 ging Adnane Commerciële Economie studeren aan
de Haagse Hogeschool. In plaats van te gaan studeren had Adnane er
ook voor kunnen kiezen om fulltime te gaan werken.
212p
Geef één economisch voordeel voor Adnane en één economisch voordeel
voor de samenleving van het feit dat Adnane ging studeren in plaats van
fulltime werken.
Omdat Adnane tijdens zijn studie meer geld uitgaf dan dat hij met zijn
bijbaantje in de horeca verdiende, moest hij gebruikmaken van het
opgebouwde saldo van zijn spaarrekening of van een studievoorschot bij
DUO (zie informatiebron 4). Adnane koos ervoor om gebruik te maken van
een studievoorschot in plaats van zijn opgebouwde saldo op de
spaarrekening.
221p
Geef een financiële reden waarom Adnane gebruik heeft gemaakt van
een studievoorschot in plaats van het opgebouwde saldo op de
spaarrekening aan te spreken.
Afgestudeerd
Adnane is op 1 september 2019 afgestudeerd en heeft toen direct een
baan gevonden als verkoper bij Brugman bv. Pas na 2 jaar, vanaf
1 september 2021, begint hij met terugbetalen van zijn studievoorschot.
Het opgebouwde studievoorschot van Adnane bedraagt op het moment
van terugbetalen € 10.525,22.
231p
Bereken het opgebouwde studievoorschot bij het afstuderen van Adnane
op 1 september 2019.
Voornemen om een huis te kopen
Per 1 september 2021 wil Adnane een woning kopen. Vanwege de lage
hypotheekrente van 2,25% per jaar is het volgens hem interessanter om
een huis te kopen dan te huren. Hij heeft een woning gezien van
€ 130.000 en gaat onderzoeken of hij die kan financieren met een
hypothecaire lening. Zo ja, dan gaat hij de woning kopen.
De geldverstrekker kijkt voor de maximale hypotheek naar het inkomen en
uit welke soort arbeidsrelatie het inkomen komt. Een deel van het contract
van Adnane staat in informatiebron 5.
243p
Geef op basis van informatiebron 5 drie argumenten waaruit blijkt dat er
sprake is van een individuele arbeidsovereenkomst en niet van een
zzp-overeenkomst.
Vervolgens wordt op basis van een schema van het Nibud (zie
informatiebron 6) de maximale financieringslast berekend.
253p
Bereken de maximale financieringslast van de 2,25% hypothecaire lening
in euro’s per maand voor Adnane (zie stap 2 uit informatiebron 6).
262p
Lukt het Adnane om de aankoop van de woning volledig te financieren
met een hypothecaire lening? Motiveer het antwoord (zie stap 3 uit
informatiebron 6).

opgave 6Opgave 6

Gegeven zijn de onderstaande balansen van winkelketen Blokker bv na
winstverdeling (getallen x € 1.000).
debet balansen van winstverdeling winkelketen Blokker (getallen x € 1.000 bv na ) credit   31 december 2017 31 december 2016   31 december 2017 31 december 2016 Immateriële vaste activa 10.100 26.100 Eigen vermogen 19.000 363.500 Materiële vaste activa 84.200 202.100 Voorzieningen 45.400 86.100 Fina

debet balansen van winstverdeling winkelketen Blokker (getallen x € 1.000 bv na ) credit   31 december 2017 31 december 2016   31 december 2017 31 december 2016 Immateriële vaste activa 10.100 26.100 Eigen vermogen 19.000 363.500 Materiële vaste activa 84.200 202.100 Voorzieningen 45.400 86.100 Financiële vaste activa 44.500 52.400 Onderhandse lening 146.700   Voorraad 197.700 371.700 Overig lang vreemd vermogen 35.000 183.300 Debiteuren 22.800 28.400 Crediteuren 83.100 145.900 Overige vorderingen 43.900 84.100 Overig kort vreemd vermogen 115.800 191.200 Liquide middelen 41.800 205.200                     445.000 970.000   445.000 970.000

272p
Geef twee voorbeelden van immateriële vaste activa.
In de loop van 2017 werd een faillissement van de winkelketen
voorkomen door het verstrekken van een langlopende onderhandse lening
door de eigenaar, de familie Blokker, aan de winkelketen Blokker bv. Door
deze lening verbeterde op het moment van verstrekken de current ratio
van Blokker.
282p
Leg uit dat op het moment van verstrekken van de onderhandse lening de
current ratio van Blokker positief wordt beïnvloed. Betrek in het antwoord
het tellereffect en het noemereffect op de current ratio.
Op 13 november 2018 werd de 122 jaar oude winkelketen Blokker door de
familie Blokker te koop aangeboden.
Volgens hoogleraar e-marketing Cor Molenaar heeft de winkelketen de
gevolgen van het internettijdperk niet goed ingeschat, waardoor de
verkopen via hun webwinkel achterbleven.
292p
Bij welke P van de marketinginstrumenten hoort de verkoop via
webwinkels? Licht het antwoord toe.
De problemen waren al jaren bekend bij Blokker bv. In het jaarverslag
over 2014 kondigde Blokker bv een strategiewijziging aan waarbij de klant
meer centraal moest komen te staan en formuleerde daarbij een kritische
succesfactor (KSF) met bijbehorende kritische prestatie-indicatoren
(KPI’s):
“We staan dicht bij de klant met eigentijdse formules: de wensen van onze
klanten vervullen in onderscheidende winkels en producten tegen een
redelijke prijs en met de hoogste service aanbieden. Door ook op social
media en via onze klantenservice de vinger aan de pols te houden, staan
wij steeds dichter bij de klant. We gaan leveren aan de klant waar en
wanneer de klant dat wil, snel, makkelijk en zo kostenefficiënt mogelijk”.
302p
Leg uit wat dichter bij de klant staan niet is:
a een KSF
b een KPI
Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.