bronnen

Eindexamen bedrijfseconomie vwo 2009, tijdvak 2 (management en organisatie)

opgave 1Opgave 1

Een fabrikant plaatst in een landelijk dagblad een advertentie waarin ze personen oproept om zich te melden als beoordelaar voor haar producten. Een persoon schrijft zich vervolgens in bij de afdeling marketing van…

Een fabrikant plaatst in een landelijk dagblad een advertentie waarin ze personen oproept om zich te melden als beoordelaar voor haar producten. Een persoon schrijft zich vervolgens in bij de afdeling marketing van een fabrikant als beoordelaar en geeft hierbij informatie over zichzelf en zijn leefstijl. Als die persoon vervolgens mee wil doen aan een campagne ontvangt hij (als hij tot de doelgroep hoort) een proefexemplaar van een product waar actie voor wordt gevoerd. Zo doet de fabrikant Unilever mee in een campagne voor wasmiddelen als Omo en Robijn Klein en Krachtig. Vervolgens mag hij het uitproberen en wordt er van hem verwacht dat hij een beoordeling maakt en deze doorstuurt naar de afdeling marketing en via e-mail naar vrienden en bekenden. Het via e-mail doorsturen van informatie over een product naar vrienden en bekenden wordt buzzen genoemd.

bron: www.buzzer.nl (aangepast)
12p
Is er bij de advertentie voor de werving van beoordelaars door de fabrikant in
een landelijke dagblad sprake van persoonlijke communicatie of van
massacommunicatie? Motiveer het antwoord.
21p
Tot welk marketinginstrument behoort het verstrekken van proefexemplaren van
een product door de fabrikant aan consumenten? Motiveer het antwoord.

opgave 2Opgave 2

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 5.
In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.
F. Wichers heeft in een decemberloterij in 2007 een prijs van € 100.000,-
gewonnen. Dit bedrag wil hij voor langere tijd opzij zetten voor zijn enig kleinkind
Aaltje dat op 1 januari 2002 is geboren. Hij staat nu voor de vraag wat met het
gewonnen prijzengeld te doen. De heer Wichers overweegt drie opties:
optie   1 Het bedrag op 1 januari 2008 storten op de Blitz-spaarrekening bij de Polksbank (informatiebron 1) . 2a Het bedrag op 1 januari 2008 investeren in een vakantiewoning bij Landal GreenParks met een gegarandeerd rendement (informatiebron 4). 2b Het bedrag op 1 januari 2008 investeren in een v

optie   1 Het bedrag op 1 januari 2008 storten op de Blitz-spaarrekening bij de Polksbank (informatiebron 1) . 2a Het bedrag op 1 januari 2008 investeren in een vakantiewoning bij Landal GreenParks met een gegarandeerd rendement (informatiebron 4). 2b Het bedrag op 1 januari 2008 investeren in een vakantiewoning bij Landal GreenParks met een rendement op basis van verhuuropbrengst (informatiebron 4 en 5) .

De heer Wichers kiest voor die optie waarbij hij zijn kleindochter op haar
achttiende verjaardag de hoogste waarde (in geld of goederen) kan schenken.
Optie 1:
Om zich een oordeel te vormen over deze optie, heeft de heer Wichers
informatie verzameld over de Blitz-spaarrekening. Deze informatie is in
informatiebron 1 opgenomen.
31p
Wat kan een reden zijn dat op de Blitz-spaarrekening een bonusrente wordt
verstrekt?
44p
Bereken het bedrag dat op de achttiende verjaardag van Aaltje op de
spaarrekening staat, als de interestvergoeding 3,1% per jaar blijft
(zie formuleblad).
Optie 2:
De heer Wichers heeft contact opgenomen met Landal GreenParks.
Deze organisatie heeft hem een brochure toegestuurd, waarvan de
inhoud – deels – is opgenomen in informatiebron 2.
De heer Wichers heeft interesse in vakantiehuisje nummer 418 van Landal
GreenParks (zie informatiebron 3).
De bijkomende kosten bij aankoop van het vakantiehuisje schat de heer Wichers
op 10% van de aankoopprijs. Hij gaat er vanuit dat hij bij de onderhandelingen
over de aankoop van het huis 4% van de vraagprijs af kan krijgen. Dit zal door
Landal GreenParks geaccepteerd worden.
Voor het bedrag dat de heer Wichers in totaal meer moet betalen voor de
aankoop van het vakantiehuisje dan de voor hem beschikbare € 100.000,-, sluit
hij een aflossingsvrije lening af bij de financieringsmaatschappij van Landal
GreenParks tegen 5,5% per jaar.
53p
Bereken het bedrag dat de heer Wichers zal moeten lenen.
Landal GreenParks stuurt hem informatie met betrekking tot de
beleggingsmogelijkheden (informatiebron 4) en een overzicht van de
exploitatiegegevens van de vakantiewoning (informatiebron 5). De heer Wichers
gaat er vanuit dat de opbrengsten, evenals de kosten, elk jaar gelijk zullen
blijven.
Optie 2a of 2b:
De heer Wichers zal aan het eind van elk kalenderjaar op 31 december de netto-
opbrengst ontvangen van Landal GreenParks en dit bedrag op 1 januari van elk
jaar storten op een spaarrekening bij de Gentabank waarop 2,5%
samengestelde interest per jaar wordt vergoed.
62p
Bereken het bedrag (de netto-opbrengst) dat de heer Wichers jaarlijks kan
storten op de spaarrekening bij de Gentabank als hij kiest voor optie 2a.
72p
Bereken de jaarlijkse verhuuropbrengst als de heer Wichers kiest voor optie 2b.
82p
Bereken het bedrag (de netto-opbrengst) dat de heer Wichers jaarlijks kan
storten op de spaarrekening bij de Gentabank als hij kiest voor optie 2b.
91p
Zal de heer Wichers kiezen voor optie 2a of voor optie 2b? Motiveer het
antwoord.
De heer Wichers gaat er verder vanuit dat de verkoopwaarde van het
vakantiehuisje elk jaar met 1% ten opzichte van het voorafgaande jaar zal
stijgen. Hierbij neemt hij zijn aankoopprijs exclusief bijkomende kosten als
uitgangspunt voor de waardestijging. Op de achttiende verjaardag van Aaltje zal
de heer Wichers het vakantiehuisje verkopen, de afgesloten lening aflossen en
het spaarsaldo op de spaarrekening bij de Gentabank opnemen.
104p
Bereken het bedrag dat naar verwachting beschikbaar is op de achttiende
verjaardag van Aaltje, als de heer Wichers het vakantiehuisje verkoopt, de
lening volledig aflost en het spaarsaldo (zie formuleblad) bij de Gentabank
opneemt.
111p
Voor welke optie (1 of 2) zal de heer Wichers kiezen? Motiveer het antwoord.

opgave 3Opgave 3

Metaalbewerkingsbedrijf Kogam bv maakt onderdelen voor sportfietsen,
waaronder cranksets. Hiervan maakt Kogam twee modellen, één van aluminium
en één van het lichtere, maar meer bewerkelijkere titanium.
Voor beide modellen is begin 2008 een standaardkostprijsberekening gemaakt
met behulp van de volgende voorcalculatorische gegevens:
  Aluminium model   Titanium model   kostensoort hoeveelheid prijs hoeveelheid prijs materiaal 1.110 gram € 2,00 per kilo 930 gram € 6,00 per kilo arbeid 12 minuten € 42,00 per manuur 25 minuten € 42,00 per manuur machine 10 minuten …………per machine-uur 15 minuten …………per machine-uur
De totale constante machinekosten bedragen € 249.550,- per jaar. De variabele
machinekosten worden nihil verondersteld.
De constante machinekosten worden doorberekend in de standaardkostprijs via
een machine-uurtarief. Voor de berekening van dat machine-uurtarief gaat
Kogam uit van een normaal aantal werkweken van 46 per jaar, waarin de
machine steeds 5 dagen per week gedurende 7 uur per dag draait. Deze
speciale machine wordt alleen gebruikt voor de productie van cranksets.
122p
Bereken voor 2008 het machine-uurtarief.
132p
Bereken voor 2008 voor het Titaniummodel de standaardkostprijs.
Achteraf zijn over het jaar 2008 de volgende gegevens verzameld:
Geproduceerde aluminium cranksets: 6.060 stuks
Geproduceerde titanium cranksets: 2.480 stuks
− De machine heeft in totaal 1.650 uur gedraaid. De totale machinekosten
bedroegen € 242.000,-.
142p
Bereken voor 2008 het efficiencyresultaat op de machine-uren (zie formuleblad).
Geef aan of het een voordelig of nadelig resultaat is.
152p
Bereken voor 2008 het bezettingsresultaat op de machine-uren (zie
formuleblad). Geef aan of het een voordelig of nadelig resultaat is.

opgave 4Opgave 4

In de kredietverlening aan particulieren komen o.a. het doorlopend krediet en de
persoonlijke lening voor.
161p
Wat is het kenmerkende verschil tussen een doorlopend krediet en een
persoonlijke lening?
Van een geldverstrekker is het onderstaande overzicht beschikbaar:
kredietsom rente per maand maandtermijn looptijd in maanden totaal te betalen € 10.000 0,717% € 205,60 60 € 12.336,00 € 12.500 0,716% € 257,01 60 € 15.420,60 € 17.500 0,693% € 357,48 60 € 21.448,80 € 25.000 0,639% € 502,94 60 € 30.176,40
Er zijn verschillende aflossingssystemen, bijvoorbeeld:
− lineair;
− met behulp van annuïteiten;
− in één keer aan het einde van de looptijd.
172p
Op basis van welk van de drie genoemde aflossingssystemen wordt een lening
in het bovenstaande overzicht afgelost? Motiveer het antwoord.
Uit het overzicht blijkt dat naarmate het bedrag van de kredietsom hoger wordt,
het rentepercentage per maand lager wordt.
181p
Geef hiervoor een verklaring.

opgave 5Opgave 5

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 6 tot en met 9.
In deze opgave blijft btw buiten beschouwing.
De HockeyWinkel bv, gevestigd in Amsterdam, is een winkel die gespecialiseerd
is in alle benodigdheden op het gebied van de hockeysport. De HockeyWinkel
levert ook wedstrijdkleding aan een aantal verenigingen.
Omdat gebleken is dat een fors deel van haar klanten uit de regio Alkmaar
afkomstig is, overweegt de directie per 1 juli 2009 in Alkmaar een filiaal
(De HockeyWinkel Alkmaar bv) te openen. De directie onderzoekt de
levensvatbaarheid van een filiaal en stelt hierbij als voorwaarde dat van de
hockeyverenigingen gelegen in een straal van 20 km rond Alkmaar aan wie
De HockeyWinkel nu al wedstrijdkleding levert, de potentiële ledengroei in de
periode 2009 tot en met 2012 minimaal jaarlijks gemiddeld 8% dient te zijn.
192p
Toon aan dat door de hockeyverenigingen in de regio Alkmaar wordt voldaan
aan de voorwaarde die wordt gesteld door de directie van De HockeyWinkel
(informatiebron 6).
Het eventueel te openen filiaal in Alkmaar kan gefinancierd worden door
€ 25.000,- eigen vermogen en door vreemd vermogen. De bank heeft zich
bereid verklaard een rekening-courantkrediet beschikbaar te stellen van
maximaal € 60.000,-.
201p
Kan De HockeyWinkel Alkmaar voor het verkrijgen van het eigen vermogen van
€ 25.000,- een beroep doen op de openbare kapitaalmarkt? Motiveer het
antwoord.
De directie zal overgaan tot het openen van het filiaal in Alkmaar als dit filiaal in
2009 winstgevend is. Om dit te bepalen worden een beginbalans per 1 juli 2009
en de resultatenbegroting over 2009 opgesteld (zie uitwerkbijlage).
213puitwerkbijlage
Stel de balans per 1 juli 2009 van het filiaal in Alkmaar samen
(zie informatiebron 7). Vul hiertoe de uitwerkbijlage bij deze vraag in.
222p
Bereken de totale inkoopwaarde van de omzet van sportkleding in het 3e en 4e
kwartaal van 2009 (informatiebron 8).
232p
Verklaar waarom in het algemeen de totale inkoopwaarde van de omzet van een
product niet gelijk is aan het bedrag van de totale inkopen van dat product.
246puitwerkbijlage
Bereken het verwachte resultaat in 2009 van het filiaal in Alkmaar
(informatiebron 8 en 9). Vul hiertoe de uitwerkbijlage horende bij deze vraag in.
251p
Wordt het filiaal in Alkmaar geopend? Motiveer het antwoord.

opgave 6Opgave 6

Zwiebel is een groothandel in sjalotten. De in- en verkopen vinden op twee
manieren plaats:
− via directe levering; betaling vindt plaats op moment van levering.
− via termijncontracten; betaling vindt plaats vóór levering.
De volgende gegevens zijn aan de administratie van Zwiebel ontleend:
Per 1 april 2009:
− 6 ton sjalotten aanwezig in koelhuis;
− 30 ton sjalotten termijncontracten inkoop, levering april 2009;
− 16 ton sjalotten termijncontracten verkoop, levering april 2009;
− 25 ton sjalotten termijncontracten inkoop, levering mei 2009 en later;
− 28 ton sjalotten termijncontracten verkoop, levering mei 2009 en later.
In april 2009:
− 4 ton sjalotten inkoop met directe levering;
− 8 ton sjalotten verkoop met directe levering.
261p
Is er bij inkoop via termijncontracten voor Zwiebel sprake van
leverancierskrediet of van afnemerskrediet? Motiveer het antwoord.
De kosten van het aanhouden van de voorraad sjalotten bedragen gemiddeld
€ 0,02 per kg per maand.
272p
Noem twee kostensoorten die aan het aanhouden van een technische voorraad
verbonden zijn.
281p
Bereken de economische voorraad op 1 mei 2009.

opgave 7Opgave 7

In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Dental Services bv is een handelsonderneming in tandartsbenodigdheden.
Het boekjaar loopt gelijk met het kalenderjaar.
Het bedrijf heeft per 31 december o.a. de volgende gegevens op de balans
staan:
Enkele balansposten per 31 december
2008
2007
(Debet:)/(− Ge) bouw
€ 128.000,- € 125.000,-
Credit:
− Herwaarderingsreserve
€ 8.000,- € 0,-
− Onderhandse lening
€ 45.000,- € 63.000,-
− Rekening-courantkrediet
€ 10.000,- € 0,-
Verder staat in de toelichting op deze balansposten:
− Het afgelopen jaar is voor € 5.000,- geïnvesteerd in het gebouw.
− Er is alleen op het gebouw afgeschreven.
− De herwaarderingsreserve betreft alleen een herwaardering van het gebouw.
− Op de onderhandse lening is op 1 april 2008 € 18.000,- vervroegd afgelost.
− Het rekening-courantkrediet is per 1 april 2008 ontstaan.
Aanvullend gegeven over 2008 van Dental Services:
− Interestkosten onderhandse lening € 2.475,-
292p
Bereken de afschrijvingskosten op het gebouw over 2008.
302p
Bereken het interestpercentage op jaarbasis dat over de onderhandse lening is
betaald.
Volgens de leningsvoorwaarden kan Dental Services tussentijds vervroegd
aflossen op de onderhandse lening. Hier heeft zij gebruik van gemaakt op
1 april 2008 waardoor het rekening-courantkrediet is ontstaan. Indien er
vervroegd wordt afgelost, is er een eenmalige boete van 1% van het afgeloste
bedrag verschuldigd. De interestkosten (exclusief boete) op het rekening-
courantkrediet over 2008 bedroegen € 400,-. Een positief rekening-courantsaldo
levert geen interest op.
312p
Bereken voor 2008 de besparing op de rente-uitgaven voor Dental Services door
de vervroegde aflossing op de onderhandse lening.