opgave 1Opgave 1
ProRail is verantwoordelijk voor aanleg, onderhoud, beheer en veiligheid
van het spoorwegennet in Nederland. Een spoorwegennet is een systeem
van sporen, stations en andere voorzieningen ten behoeve van het
treinverkeer.
In het jaarverslag van 2023 meldt ProRail:
“Hoewel ProRail een bekende naam is in Nederland, weet een groot deel van de Nederlandse beroepsbevolking niet goed wat ProRail doet én waar ProRail voor staat. Daarom investeerde ProRail in 2023 in haar werkgeversmerk om nieuw talent te vinden, te binden en te boeien”.
ProRail heeft een eigen bedrijfs-cao.
In de cao (1 januari 2023 – 1 juli 2024) van ProRail is opgenomen:
12pNoem het type arbeidsovereenkomst dat bij a moet worden ingevuld in
bovenstaande tekst en leg uit dat hiermee een bijdrage wordt geleverd
aan het binden van personeel.
In juli 2024 zijn er cao-onderhandelingen geweest. Deze moesten leiden
tot een nieuwe cao. Vakbonden drongen aan op een cao met korte
looptijd, terwijl de directie van ProRail liever een langere looptijd wilde.
21pNoem een nadelig gevolg voor ProRail van een cao met een korte
looptijd.
ProRail heeft 5.600 werknemers. Daarvan hebben er 4.400 een
brutomaandloon van € 7.050 en 1.200 werknemers een brutomaandloon
van € 4.700. Bovenop het brutomaandloon betaalt ProRail 30% van het
brutomaandloon aan sociale lasten.
De vakbonden eisen een brutoloonsverhoging van 13%. De directie van
ProRail gaat daar niet mee akkoord en biedt een brutoloonsverhoging van
4,2% aan met een minimum van € 260 per werknemer per maand.
33pBereken het verschil in maandelijkse loonkosten tussen de eis van de
vakbonden en het aanbod van de directie.
opgave 2Opgave 2
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 3.
Bij detacheringsbureau Zondag bv kunnen scholen docenten inhuren. Een
detacheringsbureau neemt mensen in dienst om ze tegen een vergoeding
tijdelijk bij andere bedrijven of organisaties te laten werken. Zondag biedt
docenten die op zoek zijn naar werk een arbeidsovereenkomst aan.
Zondag biedt een docent een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd
aan. Een docent wordt vervolgens door Zondag gedetacheerd bij een
school.
Zondag loopt het risico dat ze een docent niet voor alle uren die zijn
opgenomen in de arbeidsovereenkomst, de contracturen, bij een school
kunnen detacheren. Docenten krijgen hun contracturen uitbetaald, ook als
ze niet (volledig) gedetacheerd worden.
Voorcalculatie
Zondag berekent elk jaar de kostprijs van een uur dat een docent bij een
school wordt gedetacheerd. Informatiebron 1 bevat gegevens voor het
berekenen van de kostprijs van een gedetacheerd uur voor het schooljaar
2023-2024 en informatie over het detacheringstarief per uur.
41pVerklaar waarom Zondag de loonkosten van de docenten tot de constante
kosten rekent.
53pBereken de kostprijs per gedetacheerd uur voor het schooljaar 2023-2024
(zie informatiebron 1).
Op basis van de voorcalculatorische gegevens zijn onderstaande
resultaten te construeren voor het schooljaar 2023-2024.
62pGeef van elke lijn in de grafiek (A, B en C) aan welk voorcalculatorisch
resultaat deze lijn weergeeft. Neem de letters A, B en C over op je
antwoordblad. Kies uit
− bedrijfsresultaat
− bezettingsresultaat
− efficiencyresultaat
− prijsresultaat
− verkoopresultaat
Nacalculatie 2023-2024
Aan het eind van het schooljaar blijkt dat er minder docenten
gedetacheerd konden worden dan verwacht (zie informatiebron 2). Dat
komt omdat de leerlingenaantallen op scholen dalen.
74puitwerkbijlageBereken het gerealiseerde resultaat over schooljaar 2023-2024. Geef bij
ieder resultaat aan of het een voordelig (+) of een nadelig (-/-) resultaat
betreft (zie informatiebronnen 1 en 2).
Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag in.
Voor schooljaar 2024-2025 houdt het dalende leerlingenaantal aan.
Daarom heeft Zondag besloten om per 1 augustus 2024 het
personeelsbestand te verkleinen tot 300 fte1). De wijze waarop Zondag dit
wil realiseren staat beschreven in informatiebron 3. De ondernemingsraad
heeft positief geadviseerd over deze wijze.
82pNoem de drie andere bevoegdheden van de ondernemingsraad.
noot 1 fte = fulltime-equivalent. Dit is een voltijdcontract op basis van 40 uren per week.
Allereerst gaat Zondag na hoeveel en welke docenten gebruik willen
maken van de regeling van fase 1 en 2.
− Vijf docenten, die allen 24 uur per week werken, gaan per 31 juli 2024
met pensioen en zullen niet vervangen worden.
− Vijf docenten met een contract voor 32 uur en twee docenten met een
contract voor 40 uur hebben aangegeven vrijwillig te vertrekken.
De docenten die vrijwillig vertrekken zijn bijna allemaal jonger dan 35 jaar.
92pBereken hoeveel fte in fase 3 uitgekocht moet worden (zie
informatiebronnen 1 en 3).
In de zomervakantie van 2024 zijn fase 1 en 2 volledig achter de rug en
heeft het bedrijf, op docent Ivoh de Wild na, ook fase 3 afgerond.
Ivoh, die 7,5 jaar voltijds in dienst is bij Zondag, heeft aangegeven dat hij
gebruik wil maken van de aangeboden mogelijkheid om het wekelijkse
loon en de transitievergoeding in één keer op 1 augustus te ontvangen
(zie informatiebron 3). Hij zal dit aanbod accepteren als dit bedrag, na
aftrek van loonbelasting en premies, hoger is dan € 25.000.
Ivoh betaalt 40% loonbelasting en premies over zijn brutoloon en
brutotransitievergoeding.
104pToon met behulp van een berekening aan of Ivoh het aanbod van Zondag
zal accepteren (zie informatiebron 3 en het formuleblad).
Ga verder op de volgende pagina.
opgave 3Opgave 3
De vader en moeder van Femm zijn getrouwd in beperkte gemeenschap
van goederen. Op 27 november 2023 overlijdt de vader van Femm op
93-jarige leeftijd. Femm en haar moeder zijn de enige erfgenamen. Het
tijdens het huwelijk opgebouwde vermogen van de vader en moeder van
Femm bestaat uit € 1.750.000 aan bezittingen en € 450.000 aan
schulden.
Bij het bepalen van de hoogte van de erfbelasting heeft Femm te maken
met een vrijstelling en met een tweetal belastingpercentages:
112pBereken de hoogte van de erfenis in euro’s van Femm na aftrek van de
erfbelasting.
Na ontvangst van de erfenis koopt Femm op 31 januari 2024 voor
€ 50.000 aandelen van verzekeringsmaatschappij Wager nv. Voor deze
aandelen betaalt ze € 20 per stuk.
Ze koopt op 31 januari 2024 net zoveel putopties als aandelen Wager op
de beurs. Over deze putopties is gegeven:
− Eén putoptie geeft het recht om één aandeel Wager te verkopen.
− Per aandeel Wager bedraagt de premie € 3,50 per putoptie. Deze
premie is gelijk aan de beurskoers van één optie.
− De uitoefenprijs van de putoptie is € 17,50 per aandeel Wager.
− De expiratiedatum is 31 december 2025.
Zowel de aandelen Wager als de putopties Wager worden verhandeld op
de Nederlandse effectenbeurs.
121pNoem de toezichthouder van de Nederlandse effectenbeurs.
In de periode 31 januari 2024 tot en met 31 augustus 2025 is het verloop
van de beurskoers van de aandelen en de putopties Wager tegengesteld.
132pLeg uit dat de beurskoers van een putoptie Wager in deze periode stijgt
als de beurskoers van het onderliggende aandeel daalt. Betrek de werking
van een putoptie in het antwoord.
In de periode 31 augustus 2025 tot en met 31 december 2025 is de koers
van het aandeel Wager stabiel.
141pVerklaar dat in deze periode de koers van de putoptie Wager daalt.
Femm besluit om op de laatste dag van februari 2025:
− van het uitoefenrecht van 40% van haar putopties gebruik te maken
om 40% van haar aandelen Wager te verkopen;
− de overige 60% van haar putopties te verkopen tegen de beurskoers
van de putopties op dat moment;
− de overige 60% van haar aandelen Wager aan te houden.
Op 31 december 2025 verkoopt Femm de overige 60% van haar aandelen
Wager tegen de beurskoers op dat moment.
In 2024 en 2025 is er door Wager geen dividend uitgekeerd.
153pBereken het resultaat in euro’s dat Femm in de periode 31 januari 2024
tot en met 31 december 2025 op haar beleggingen in opties en aandelen
heeft behaald.
opgave 4Opgave 4
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Tijdschriftenuitgeverij Bladerblad is marktleider in de productie en verkoop
van tijdschriften in Nederland. Tot en met 2024 werden alle
bedrijfsactiviteiten uitgevoerd onder de naam Bladerblad bv.
Op 1 januari 2025 hebben de aandeelhouders van Bladerblad besloten
om de organisatiestructuur te veranderen om de verkoop van
bedrijfsonderdelen gemakkelijker te maken. De activiteiten van Bladerblad
zijn ondergebracht in drie bv’s die elk onder een eigen naam opereren en
ieder afzonderlijk vennootschapsbelasting betalen. De drie bv’s
(dochterondernemingen) vallen onder het bedrijf Bladerblad bv
(moederbedrijf) die alle aandelen bezit van de dochterondernemingen.
Bladerblad zelf voert geen activiteiten meer uit.
Een van de bevoegdheden van de algemene vergadering van
aandeelhouders (AvA) is het veranderen van de organisatiestructuur.
162pNoem nog twee andere bevoegdheden van de AvA.
Bladerschrijf genereert enkel omzet door verkoop aan Bladerselect en
heeft dus geen andere klanten. Bladerselect heeft geen andere klanten
dan Bladersale. Het resultaat van Bladerblad bv is de som van de
resultaten van de dochterondernemingen.
De dochterondernemingen hebben over het jaar 2025 de volgende
resultaten behaald:
getallen x € 1 Bladerschrijf Bladerselect Bladersale Omzet 360.000 600.000 1.500.000 Diverse kosten 1) 200.000 412.000 800.000 EBITDA 160.000 188.000 700.000 Interestkosten 3.000 5.000 9.000 Afschrijvingskosten 22.000 41.000 31.000 Resultaat voor belasting 135.000 142.000 660.000 Vennootschapsbelasting 2) 25.650 26.980 156.680 Resultaat na belasting 109.350 115.020 503.320
noot 1 De diverse kosten van Bladerschrijf zijn volledig constant.
De diverse kosten van Bladerselect en Bladersale bestaan uit twee delen:
I) de kosten van de ingekochte producten van respectievelijk Bladerschrijf en
Bladerselect: deze zijn variabel;
II) de overige diverse kosten: deze zijn volledig constant.
noot 2 Tarieven vennootschapsbelasting 2025:
deel van het resultaat tot en met € 200.000:19,0%
deel van het resultaat meer dan € 200.000: 25,8%
Een van de voordelen voor Bladerblad van de overgang van de oude
structuur (alles onder één bv) naar de nieuwe structuur (moederbedrijf
met drie dochterondernemingen) is dat er bespaard wordt op het bedrag
dat aan vennootschapsbelasting betaald moet worden.
171pLeg dit voordeel uit zonder een berekening te maken.
Bladersale koopt de tijdschriften van Bladerselect in en verkoopt deze aan
de detailhandel en consumenten. Bladersale heeft geen andere
inkoopkanalen.
182pBereken voor Bladersale de break-evenomzet voor 2025. Bereken
daartoe eerst de variabele kosten van Bladersale als percentage van de
omzet.
Voor 2026 wordt bij alle drie dochterondernemingen een stijging van de
omzet van 20% verwacht ten opzichte van 2025.
De constante kosten van de drie bv’s stijgen in 2026 naar verwachting
met 5% ten opzichte van 2025.
193pBereken de stijging van het totale resultaat voor winstbelasting van
Bladerblad bv in 2026 ten opzichte van 2025.
opgave 5Opgave 5
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 en 5.
De Efteling bv is een pretpark in Kaatsheuvel met Stichting Natuurpark de
Efteling als enige aandeelhouder.
In 2023 heeft de Efteling twee grote investeringen gedaan, namelijk de
bouw van een nieuwe attractie (Danse Macabre) en de plaatsing van
zonnepanelen om duurzame energie op te wekken.
201pLeg uit hoe de Efteling de investeringen in zonnepanelen kan
terugverdienen.
Groeiplan 2024-2030
De marketingdoelstelling van de Efteling is een attractiepark met zeven
miljoen bezoekers per jaar in 2030. Om de groei van het aantal bezoekers
te realiseren, moet de Efteling het attractiepark verder uitbreiden. Om de
vergunningen van de gemeente te krijgen moet de Efteling investeren in
verduurzaming (zie informatiebron 4).
211pNoem het instrument van de marketingmix waar de uitbreiding van de
Efteling onder valt.
De aandeelhouder zal goedkeuring geven aan de geplande investeringen
wanneer de directie kan aantonen dat de Efteling aan twee van de drie
volgende eisen voldoet:
1. de current ratio is per 31 december 2023 groter dan 1;
2. de solvabiliteit (EV/TV x 100%) is per 31 december 2023 verbeterd ten
opzichte van die van een jaar eerder;
3. de rentabiliteit van het eigen vermogen na belasting is over 2023
groter dan 15%.
De directie levert daartoe enkele financiële kengetallen aan met een
bijbehorende toelichting en verwachting voor de toekomst.
Liquiditeit
De directie stelt dat de current ratio lager is dan 1.
222pBereken de current ratio per 31 december 2023 (zie informatiebron 5).
In de toelichting stelt de directie dat de current ratio lager is dan 1, maar
dat dit niet betekent dat er een betalingsprobleem is.
232pGeef twee verklaringen waarom een current ratio lager dan 1 bij de
Efteling niet automatisch leidt tot een betalingsprobleem (zie
informatiebron 5).
Solvabiliteit
Op 31 december 2022 was de solvabiliteit 63%. De directie stelt dat de
solvabiliteit (EV/TV x 100%) per 31 december 2023 is verbeterd.
241pToon met een berekening aan dat de solvabiliteit van de Efteling op
31 december 2023 is verbeterd ten opzichte van 31 december 2022
(zie informatiebron 5).
In de toelichting geeft de directie aan dat de verbeterde solvabiliteit ruimte
biedt om de geplande investeringen deels met vreemd vermogen te
financieren. Ook stelt de directie dat de verbeterde solvabiliteit een
positief effect kan hebben op het toekomstige resultaat.
252pLeg uit hoe een verbetering van de solvabiliteit een positief effect kan
hebben op het toekomstige resultaat.
Rentabiliteit en conclusie
De directie berekent de rentabiliteit van het gemiddelde eigen vermogen
(REV) na belasting over 2023.
263pBereken de REV na belasting over 2023 en geef aan of de geplande
investeringen worden goedgekeurd door de aandeelhouder.
(zie informatiebron 5)
