opgave 1Tekst 1 De Laestrygonen
Regels 77-79
In de vertaling van De Roy van Zuydewijn luiden deze verzen:
Diep bedroefd en verslagen voeren we daarvandaan verder.
Want door hun eigen dwaasheid van hulp bij de thuisreis verstoken,
moesten mijn mannen zich nu de pijn van het roeien getroosten.
11p
Citeer het Griekse tekstelement waarvan “van hulp bij de thuisreis verstoken” de vertaling
is.
Regels 87-90
21pRegels 100-102
Deze regels vinden we precies zo in het verhaal over de Lotoseters.
33p
Verklaar deze herhaling uit de ontstaansgeschiedenis van het epos en de werkwijze van de
epische zangers. Gebruik bij voorkeur niet meer dan 50 woorden.
Regels 103-108
42p
Hoe maakt de dichter aannemelijk dat Odysseus op de hoogte is van de hier vermelde
details? Beantwoord de vraag in het Nederlands op basis van het vervolg van de tekst.
Regel 116
51p
Waar in het vervolg wijst Odysseus eveneens op kannibalisme?
Noteer als antwoord het regelnummer.
Zowel inhoudelijk als in woordkeus doet het verhaal over de Laestrygonen denken aan de
Cyclopen-episode. Daarin wordt de Cycloop als volgt beschreven: “Een reusachtig monster
was hij en niet leek hij op een gewoon mens, maar op de bosrijke top van een hoge berg, die
eenzaam omhoog steekt.”
62p
Citeer uit regel 100-124 twee Griekse tekstelementen die vergelijkbaar zijn met het
hierboven gegeven citaat uit de Cyclopen-episode.
Het Laestrygonen-verhaal is opgebouwd volgens een vast patroon dat we ook in andere
verhalen tegenkomen. Dit patroon kent de volgende elementen:
1. aankomst en introductie van het bereikte land;
2. eerste activiteiten;
3. onderzoek naar tekens van bewoning;
4. het uitsturen van verkenners om de aard van de bewoners vast te stellen;
5. gevaarlijke confrontatie;
6. redding van de makkers door Odysseus;
7. vertrek.
73p
a. Geef met regelnummers precies de passage aan waar we element 3 in het Laestrygonen-
verhaal vinden.
b. In hoeverre is element 6 in het Laestrygonen-verhaal aanwezig? Licht je antwoord toe.
opgave 2Tekst 2 Circe
Regel 135 Αἰαίην δ’ ἐς νῆσον ἀφικόµεθ’
Hierna volgt een korte beschrijving van het eiland en zijn bewoonster.
81p
Waar zet de verteller zijn eigenlijke verhaal voort? Noteer als antwoord het regelnummer.
91pZowel in de vertaalde tekst als in regel 187-205 komt Odysseus’ leiderschap in een gunstig
daglicht te staan.
102p
Geef voor deze bewering een argument op basis van de vertaalde tekst en een argument op
basis van regel 187-205.
Regels 212-215
Volgens een commentator verwijst het Griekse werkwoord

nooit naar een door
magie veroorzaakte verandering van uiterlijk.
112p
Welke verandering heeft Circe dan wél veroorzaakt bij de in deze regels beschreven
wezens?
Regels 216-219
In het beeld van een vergelijking wordt een algemene situatie beschreven.
122p
Met welke twee grammaticale middelen geeft de verteller het algemene karakter van de
situatie in de regels 216-217 expliciet aan?
Een deel van de Circe-episode luidt in de versie van Ovidius (Met. XIV, 254-259):
Toen wij het huis bereikten en daar stonden, bij de poort,
maakten wel duizend beren, leeuwen, wolven en wolvinnen
ons bang; ze kwamen rennend op ons af. Maar geen ervan
bedreigde ons of wou zijn tanden in ons lichaam zetten,
integendeel, zij wuifden met hun staarten door de lucht,
heel lief, en bleven kwispelend dicht naast ons lopen.
131p
Welke voor het begrijpen van de situatie belangrijke informatie wordt wel bij Homerus
(inregel 210-220), maar niet in de overeenkomstige passage bij Ovidius vermeld? Beantwoord
de vraag door het noemen van het desbetreffende regelnummer.
Regels 226-228
Vergelijk deze regels met regel 190-193.
In beide passages volgen er op de aanspreking twee vergelijkbare delen.
142p
a
. Omschrijf die delen in algemene termen.
b. Citeer per deel de twee vergelijkbare Griekse tekstelementen.
Regel 236 ἵνα πάγχυ λαθοίατο πατρίδος αἴης.
151p
In welke andere in het pensum voorkomende episode dreigde een soortgelijk gevaar?
162p
Verdedig de stelling dat er tussen regel
236 en regel
240 een inhoudelijke tegenstrijdigheid
bestaat.
Vergelijk regel 252 met regel 210:
172p
Om welke verteltechnische reden kan in regel 252 de naam Κίρκη niet gebruikt worden en
in regel 210 wél? Ga bij je antwoord in op beide regels.
182p
Leg uit dat er om metrische redenen in regel
252 geen

kan staan, en in regel

Ga in op de metrische vorm van beide regels.
Regels 251-258
Vergelijk de inhoud van deze verzen met die van regel 210-232.
191p
Noem een gebeurtenis die Eurylochos en de makkers hebben meegemaakt en die ontbreekt
in het verslag van Eurylochos.
Regels 251-260
201p
Waarom weet Eurylochos niet wat er met zijn vrienden is gebeurd? Beantwoord de vraag
door het citeren van een Grieks tekstelement.
Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.
opgave 3Tekst 3 In een mythologisch handboek uit de 1e eeuw n. Chr., dat op naam staat van Apollodorus,
In Apollodorus’ verslag worden zaken genoemd die in de Homerische versie niet
voorkomen, en andersom. Zo vermeldt Homerus bijvoorbeeld niet hoe Odysseus het molu
gebruikt, terwijl Apollodorus dat wel doet.
Over een aantal andere zaken geeft Apollodorus informatie die strijdig is met wat daarover
in de Homerische versie staat.
213p
Geef van dat laatste verschijnsel drie voorbeelden.