LET OP: Je kunt dit examen maken met de 51e druk of met de 52e druk van de atlas. Schrijf op de eerste regel van je antwoordblad welke druk je gebruikt, de 51e of de 52e. Bij elke vraag is aangegeven welke bron(nen) en atlaskaart(en) nodig zijn voor de beantwoording. De kaartnummers verwijzen naar de 51e druk, of, als ze tussen haakjes staan, naar de 52e druk van de atlas.
Aantal Turken en Marokkanen in Nederland
Noem deze specifieke vorm van migratie.
Noem een sociaal-economisch en een demografisch kenmerk van toekomstige (legale)
Model van buitenlandse migratie
Leg uit waarom de buitenlandse migratie vanuit een land pas snel begint te stijgen als een
Geef hiervoor de verklaring. Ga in je antwoord uit van de migratie over lange afstand.
Geef hiervoor de verklaring, af te leiden uit bron 2.
Waaruit blijkt dat?
Het ABC-locatiebeleid in een notendop
A-locatie B-locatie C-locatie arbeidsintensiteit intensief: minder dan 40 m 2 per werknemer matig intensief: 40-100 m 2 per werknemer extensief: meer dan 100 m 2 per werknemer autoafhankelijkheid minder dan 20% van het aantal werkzame personen is autoafhankelijk 20-30% van het aantal werkzame personen is autoafhankelijk meer dan 30% van het aantal werkzame personen is autoafhankelijk bezoekersintensiteit dagelijkse stroom bezoekers regelmatig contact met bezoekers vrijwel nooit of incidenteel bezoekers wegontsluiting voor goederenvervoer nauwelijks belangrijk mogelijk belangrijk belangrijk
A: Welke typering past het beste bij dit gebied, A-, B- of C-locatie?
Geef twee redenen voor deze verwachting en ga daarbij uit van de kenmerken van de
Ontwikkeling van het aantal kantoorachtige arbeidsplaatsen op de A-locaties van
Ontwikkeling van het aandeel van kantoorachtige arbeidsplaatsen in het stadscentrum
Toon met gegevens uit de bronnen aan of deze veronderstelling opgaat voor elk van de drie
In de (Over- en Neder-)Betuwe is het agrarisch grondgebruik gemengd (zowel akkerbouw,
Geef daarvoor de verklaring.
Ruiterroutes in Lek- en Lingegebied
Noem twee landschapselementen uit bron 7 waaruit blijkt dat de ruilverkaveling volgens de
A: Noem een voorbeeld van zo’n afspraak.
A: Welk deel van het rivierkleigebied is bij uitstek geschikt om deel uit te maken van de
Vier agrarische systemen die in willekeurige volgorde staan
A: Welk agrarisch systeem, A, B, C of D, wordt bedoeld?
Een deel van de provincie Noord-Brabant rond 1985
Uit welke gegevens op de kaart kun je afleiden dat deze vorm van landbouw daar
Leg uit waarom de bedrijfsoppervlakte van invloed is geweest op de sterke toename van de
Geef hiervoor de belangrijkste oorzaak.
internationale milieuproblemen, en de Nederlander en de milieugebruiksruimte) bron 10 Toename CO 2 -gehalte in de atmosfeer in de periode 1960-1985 te Mauna Loa, Hawaii bron: Kemp, D., Global environmental issues, Londen, 1994 Gebruik bron 10 bij vraag 18. Er is een groot verschil tussen de zomer- en de wintermaanden voor wat betreft het CO 2- gehalte in de atmosfeer.
→ Welke twee factoren dragen bij aan dit grote verschil? bron 11 Het terugdringen van de milieuverontreiniging is in het algemeen een groot probleem. Met betrekking tot de verzuring is dit in Nederland aardig gelukt. In de periode 1970-2000 is de zure depositie in Nederland ongeveer gehalveerd. De grootste bijdrage aan de vermindering van de verzuring is te danken aan de reductie van de emissie van zwaveldioxide. De uitstoot van stikstofdioxiden is gedurende deze periode het minst gedaald. De uitstoot van ammoniak is redelijk teruggebracht. vrij naar: Raad voor Milieu- en Natuuronderzoek, De milieugebruiksruimte als uitdaging voor technologische ontwikkeling, 1992 Gebruik bron 11 bij vraag 19. De emissie van zwaveldioxide is veel sterker gedaald dan die van ammoniak en stikstofdioxide.
bron 12 Landdegradatie is van grote invloed op de omvang van de milieugebruiksruimte. Vooral in veel ontwikkelingslanden is sprake van ernstige landdegradatie. Landdegradatie is het gevolg van ontbossing, overbeweiding en het toepassen van onjuiste akkerbouwmethodes. Een belangrijke oorzaak van landdegradatie is de sterke natuurlijke bevolkingsgroei waardoor de boeren steeds meer gebruik maken van marginale gebieden om gewassen te verbouwen. vrij naar: Milieudefensie, Actieplan Duurzaam Nederland, 1992 Gebruik bron 12 bij vraag 21. In bron 12 wordt een grote natuurlijke bevolkingsgroei genoemd als een van de belangrijkste achterliggende oorzaken van landdegradatie in ontwikkelingslanden.
→ A: Noem een sociaal-geografische factor die, in combinatie met de sterke natuurlijke bevolkingsgroei, bepalend is voor de mate van landdegradatie. B: Noem - afgezien van de geringe bodemvruchtbaarheid - een fysisch-geografisch kenmerk van een marginaal landbouwgebied. Het onjuist gebruik van nieuwe technologieën heeft met name in de ontwikkelingslanden geleid tot ernstige vormen van landdegradatie.
→ Noem twee voorbeelden van deze technologieën en vermeld tevens het hiermee corresponderende milieuprobleem. bron 13 In de Sahelzone in Afrika, het overgangsgebied van steppe naar savanne, vindt van oudsher veel extensieve veeteelt plaats. In de jaren tachtig van de twintigste eeuw verkeerde deze veeteelt in een crisis. Doordat de Europese Unie haar overtollig vlees dumpte op de West-Afrikaanse markt, leidde dit daar tot daling van de vleesprijzen. vrij naar: Geografie Educatief, derde kwartaal 1995 Gebruik bron 13 en atlaskaart 137E (52e druk: 150E) bij vraag 23. De vleesdumping zou tot een ernstige mate van overbeweiding / landdegradatie voor de Sahelzone kunnen leiden.
→ A: Leg dit uit. De gegevens van kaart 137E (52e druk: 150E) van de Grote Bosatlas laten zien dat deze overbeweiding/landdegradatie, althans in Burkina Faso, niet heeft plaatsgevonden. B: Geef daarvoor de verklaring. Ga er hierbij van uit dat de situatie zoals geschetst in bron 13 ook betrekking heeft op het gebied van kaart 137E (52e druk: 150E). bron 14 Stikstofbalans van de Nederlandse bodem in 1985 en 2000 Aanvoer mln kg N (%) Afvoer 1985 2000 dierlijke mest 468 ( 33) 337 ( 31) gewasopname kunstmest 464 ( 33) 228 ( 27) denitrificatie kwel 4 ( 0) 4 ( 0) wegzijging infiltratie 1 ( 0) 1 ( 0) afspoeling natte depositie 49 ( 4) 26 ( 2) uitspoeling droge depositie 81 ( 6) 43 ( 4) vervluchtiging mineralisatie 344 ( 24) 387 ( 36) opslag totale aanvoer 1411 (100) 1086 (100) totale afvoer bron: Raad voor het Milieu- en Natuuronderzoek, De milieugebruiksruimte als uitdaging voor technologische ontwikkeling, 1992
→ A: Welke post aan de afvoerzijde in bron 14 zorgt voor dit kunstmatig evenwicht? Het verschil in spreidingspatroon tussen de intensieve veeteelt en de akkerbouw in Nederland is één van de oorzaken dat de bedoelde post in de balans moet worden opgenomen. B: Leg uit waardoor dit verschil in spreidingspatroon deze post in de balans veroorzaakt. Volgens bron 14 is de aanvoer van kunstmest in de periode 1985-2000 sterk teruggedrongen. Men verwacht de komende jaren een verdere vermindering van het gebruik van kunstmest als gevolg van structurele veranderingen in de Nederlandse landbouw.
bron 15 De Nederlandse champignonsector kan onder andere door betere afspraken, bundeling van producten en kwaliteitsbewaking, beter tegemoetkomen aan de eisen van supermarktketens. Betrouwbare levering, levering gedurende het hele jaar en het tijdig inspelen op wensen van grootwinkelbedrijven zijn daarbij ook van belang. Ierland blijft een sterke concurrent op de Britse markt, maar op het vasteland is Nederland nummer één. De concurrentie van Polen en Hongarije zal stijgen, de lokale productie van Duitsland en Frankrijk zal vermoedelijk dalen. Het marktaandeel van Nederland op de markt van verse champignons kan dus stabiel blijven of zelfs nog iets groeien. De markt voor verwerkte champignons is verzadigd. Door liberalisatie van de wereldhandel kunnen China, India en Indonesië de kans krijgen meer verwerkte champignons in de EU af te zetten . vrij naar: Wijnands, J. en H.J. Silvis, Onderweg, Concurrentiepositie Nederlandse agrosector, LEI, Den Haag, juni 2000 Gebruik bron 15 bij de vragen 26 tot en met 28. De goede internationale concurrentiepositie van de Nederlandse champignonsector is voor een deel te danken aan de geografische concentratie in enkele regio’s.
bron 16 COLOMBIA VS NEDERLAND Colombia ligt aan de Circa 80% van de Nederland is het evenaar en de circa totale Colombiaanse hart van de wereld- menimporteur ter twaalf zonuren per bloemenexport gaat handel in snijbloe- bron: Walt, V., Bloemenhandel, in: National Geographic (Nederlandse editie), april 2001 Gebruik bron 16 bij de vragen 29 en 30. Uit bron 16 blijkt dat Nederland het hart is van de wereldhandel in snijbloemen. Dit wordt onder andere veroorzaakt door de grote productie van snijbloemen in Nederland.
→ Noem twee andere oorzaken. Twintig jaar geleden stelde de export van bloemen vanuit Ecuador weinig voor. Tegenwoordig is Ecuador een belangrijke exporteur van bloemen naar de Verenigde Staten. De bloemenkwekers in Ecuador zijn niet bang voor de concurrentie uit Nederland. Ze zijn wel bevreesd voor de grote investeringen van de Nederlanders in de bloementeelt in Kenia en Zimbabwe.
→ A: Leg uit waarom de Ecuadorianen niet bang zijn voor de Nederlandse concurrentie op de markt van de Verenigde Staten. Laat in je uitleg de arbeidskosten buiten beschouwing. B: Leg uit waarom de Ecuadorianen wel bevreesd zijn voor concurrentie uit Kenia en Zimbabwe op de markt van de Verenigde Staten.
Schrijf de letters B en C van de temperatuuramplitudes onder elkaar op je antwoordblad en
Oaselandbouw
Leg uit op welke wijze het vertrek van de mannen leidt tot de overstuiving van de oases.
Noem twee sociaal-geografische belemmeringen voor de ontwikkeling van een moderne
Uitbreiding van Casablanca in de periode 1907-1950
Schrijf de letters A, B en C van de legenda van bron 19 op je antwoordblad en zet er de
Geef daarvoor de verklaring.
Welke staatkundige situatie wordt bedoeld?
Geef drie voordelen van deze ontwikkeling voor de Marokkaanse economie.
Het aantal overnachtingen in hotels in 1986 in Marokko
Verklaar het grote aantal hotelovernachtingen in deze beide steden.
Bij dit examen hoort geen uitwerkbijlage.
