Migratiestromen na 1960
Welke migratiestroom is later ontstaan, die van pijl A of die van pijl B?
Naar welk West-Europees land was de migratiestroom aangegeven met pijl B het grootst?
Leg uit waarom je bij vraag 2 voor dit land gekozen hebt.
Wat is de betekenis van dit symbool?
Geef de verklaring voor de stijging van de welvaart in dat gebied.
Noem dit verband en leg dit verband uit.
Welke vorm van elektriciteitsproductie op kaart 88B (52e druk: 97B) is het meest
Geef een reden waarom het verband tussen de bevolkingsdichtheid langs de rivieren en de
bron 3 Locatietype A-locatie B-locatie Criterium Arbeidsintensiteit intensief: matig intensief: <40m 2 per werknemer 40-100m 2 per werknemer >100m 2 per werknemer De overheid probeert via ruimtelijk beleid invloed uit te oefenen op de mobiliteit. Dit gebeurt enerzijds door een locatiebeleid voor bedrijven uit te voeren en anderzijds door gebieden aan te wijzen als Vinex-locaties. Op kaartblad 21 (52e druk: 25) zijn kantorenlocaties in de regio Rotterdam weergegeven.
→ Geef twee argumenten van verschillende aard voor je keuze. Eén waarbij je verwijst naar de kenmerken van het locatietype en één waarbij je ingaat op de kenmerken van het gebied. bron 4 De verwachte groei (in %) van het aantal afgelegde kilometers per personenauto en per openbaar vervoer in de periode 1994-2015 per type locatie en voor heel Nederland Locatietype auto openbaar vervoer totaal Locaties die geen Vinex-locatie zijn en geen NS-station hebben 4,3% 2,2% 3,8% Locaties die geen Vinex-locatie zijn en wel een NS-station hebben 8,1% 5,2% 6,8% Locaties die wel een Vinex-locatie zijn en geen NS-station hebben 17,1% 14,5% 15,7% Locaties die wel een Vinex-locatie zijn en wel een NS-station hebben 27,2% 22,1% 24,1% Nederland 7,8% 5,2% 6,8% bron: Woonlocatie en mobiliteit, Vrom-forum, Wonen en Volkshuisvesting in cijfers, 1994 De overheid probeert het autogebruik terug te dringen door gebieden aan te wijzen als Vinex-locaties. Stelling: Het ruimtelijk beleid van de overheid om via het aanwijzen van Vinex-locaties het autogebruik terug te dringen dreigt te mislukken.
Noem dit verband en leg dit verband uit. Welke vorm van elektriciteitsproductie op kaart 88B (52e druk: 97B) is het meest Geef een reden waarom het verband tussen de bevolkingsdichtheid langs de rivieren en de
De IJssel bloeit op in de Vreugderijkerwaard
Nevengeul langs de IJssel
Geef met een voorbeeld aan op welke wijze de aanleg van nevengeulen de
Leg uit waarom nevengeulen het overstromingsgevaar verminderen.
Leg uit op welke wijze de dynamiek in de Vreugderijkerwaard vergroot wordt.
Foto van een landschap op de Veluwe
Geef twee fysisch-geografische oorzaken waardoor het Drents Plateau van nature minder
Geef bij elke oorzaak het nummer van een atlaskaart waarop je je antwoord baseert.
Leg uit op welke wijze het grondgebruik heeft geleid tot het ontstaan van landschappen
Verdeling van het ruimtebeslag van inwoners van Nederland in 1995 en in 2030
Noem twee ontwikkelingen in Nederland die zeker een rol hebben gespeeld bij het opstellen
Welke relatie bestaat er in het algemeen tussen het ruimtebeslag van inwoners van
Emissiereducties raffinaderijen in de periode 1980-2000
Leg uit waardoor dit verschil in ontwikkeling tussen SO2 en CO2 veroorzaakt wordt. Betrek
Leg uit waarom de glastuinbouw gebaat zou zijn bij levering van CO2.
Viktor Kaisiepo, vechter voor de Papoea-zaak:
Al enige jaren is in verschillende delen van Indonesië sprake van krachtig verzet tegen de centrale regering in Jakarta. De Indonesische Archipel is een vlot waarvan de touwtjes langzamerhand beginnen los te laten. "Molukkers en Atjeeërs, maar ook Papoea's streven naar onafhankelijkheid", zegt Viktor Kaisiepo, pleitbezorger van de Papoea-zaak in het Westen. Wie is in staat de losse planken nog bij elkaar te houden? Hij volgde min of meer zijn vader op als pleitbezorger in het Westen van de autonomie van West-Papoea, ofwel de huidige Indonesische provincie Irian Jaya. De heer Kaisiepo geldt als een soort officieuze minister van Buitenlandse Zaken voor de Papoea’s. Zelf omschrijft hij zich als MIR: Mensen- en Inheemse Rechtenexpert. Vanuit zijn huis in Nederland brengt hij de wensen van de Papoea’s over naar diverse internationale organisaties. (…) Laten we dus eerst teruggaan naar het Is er in de huidige situatie in Indonesië ruimte voor autonomie of onafhankelijkheid van West-Papoea? "Binnen de provincie zijn er drie groepen die de strijd elk op hun eigen manier invullen. De eerste groep is het gewapend verzet, de OPM (Organisai Papoea Merdeka). Zij strijdt voor volledige onafhankelijkheid en zegt dat alle Indonesiërs eruit moeten. De tweede groep, het Papoea Presidium onder leiding van Theys Eluay, streeft naar afscheiding door middel van dialoog en de derde groep streeft naar autonomie binnen vrij naar: Tepper, W. en M. Hogenstijn, in: Geografie, oktober 2001
→ Met behulp van welke kaart uit de rubriek ‘De Aarde’ in de atlas kun je dit het beste uitleggen? Oppervlakkig gezien zou kaart 168D (52e druk: 190D) de opvatting ondersteunen dat West-Papoea terecht deel uitmaakt van de staat Indonesië. Maar kaart 168C (52e druk: 190C) lijkt daarmee in tegenspraak te zijn. Dit heeft te maken met een verschil in de manier waarop de gegevens op de kaart gepresenteerd zijn.
→ Maak duidelijk, met behulp van gegevens uit bron 10, dat je door te wisselen van analyseniveau twee verschillende uitspraken kunt doen over de sterkte van de identiteitsgevoelens van de bevolking van West-Papoea. In bron 10 wordt gesproken over drie groepen die de strijd elk op hun eigen manier invullen.
Opgave 9 bron 12 Oost-Europeaan mag werken in Westland Er bestaat al enkele jaren een Van onze verslaggever Weert Schenk overheidsdiensten om de illegale arbeid in Arbeidskrachten uit kandidaat-lidstaten van de Europese Unie mogen volgend jaar onder voorwaarden in de Nederlandse landbouw werken, zegt minister Vermeend van Sociale zaken. (…) Mensen uit onder andere Polen, Bulgarije, Roemenië en de Baltische staten krijgen dan een tijdelijke werkvergunning. maar officieel mogen ze niet werken. Minister Vermeend biedt deze opening als onderdeel van een pakket maatregelen om illegale arbeid en uitbuiting te bestrijden. (…) vrij naar: de Volkskrant, 5 oktober 2001 bron 13 Werkloosheid in enkele kandidaat EU-lidstaten, in procenten (1997) werkloosheidscijfer Bulgarije 13,7 Estland 10,0 Letland 14,4 Litouwen 14,1 Polen 11,5 Roemenië 6,0 bron: De Grote Bosatlas, 52e druk, 2001 bron 14 Als mensen naar een andere lidstaat verhuizen om daar te gaan werken, worden zij ook wel migrerende werknemers genoemd. Uitgangspunt is dat deze mensen hetzelfde worden behandeld als nationale werknemers. Zij hebben geen werkvergunning nodig en profiteren van een verblijfskaart voor vijf jaar die automatisch wordt verlengd, ook na pensionering. bron: Europese Commissie Vertegenwoordiging in Nederland, Het ABC van de Europese Unie, www.eu.nl bron 15 Werkloosheid als percentage van de beroepsbevolking, 1994-1999 Jaar COROP-gebied Delft en Westland / Delft Nederland 1994 5,4 7,5 1995 4,1 8,1 1996 4,6 7,4 1997 3,7 6,4 1998 2,4 5,0 1999 1,7 4,1
Let op bij de vragen 34 tot en met 36: In sommige oplagen van de basisstatistiek wordt het COROP-gebied ‘Delft en Westland’ als ‘Delft’ aangeduid. In bron 12 is sprake van tijdelijke werkvergunningen. Of tijdelijke werkvergunningen nodig zijn hangt onder meer af van de werkloosheidscijfers van ‘Delft en Westland’ / ‘Delft’.
→ Heeft ‘Delft en Westland’ / ‘Delft’ in de periode 1994-1999 méér behoefte aan tijdelijke werkvergunningen dan Nederland als geheel? Beargumenteer je antwoord met behulp van bovenstaande werkloosheidscijfers. Vraag en aanbod op de arbeidsmarkt in het COROP-gebied ‘Delft en Westland’ / ‘Delft’ sluiten toch al niet zo goed op elkaar aan. Dit blijkt uit nog een ander arbeidsmarktgegeven uit de basisstatistiek.
GAP (Gyneydogu Anadolu Projesi)
GAP (Gyneydogu Anadolu Projesi)
Beredeneer, uitsluitend op basis van een gegeven van kaart 60-61 (52e druk: 68-69), dat
Beredeneer dat door de uitvoering van de waterbeheersingsprojecten de spanningen tussen
Beredeneer dat door de uitvoering van de waterbeheersingsprojecten de spanningen tussen
De tien Oost-Europese kandidaten voor de Europese Unie doen in hun haast lid te worden beloften die ze niet waar kunnen maken. Dat is slecht voor hen én de EU, meent de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). De Unie zou beter een deel van haar toetredingseisen tijdelijk kunnen inslikken. vervullen omdat pas dan de Frank Kools voor hen vervallen. Open grenzen hebben DEN HAAG - "Iedereen steekt momenteel de kop in het zand", meent Michiel Scheltema, voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). De nieuwe leden nemen ingewikkelde en dure EU- regels over. "Terwijl ze weten dat ze nog jarenlang de ervaring, het personeel of het geld zullen ontberen om ze echt uit te voeren. Ze willen zo graag dat ze dat later wel zien, als ze lid zijn." (…) bron: Trouw, 5 september 2001 EU-landen en Oost-Europese kandidaat- EU-landen Economie BNP Ontwikkeling BNP 1998 1990-1998 euro’s per inwoner jaarlijks % toe- of afname 1 België 20.315 1,6 2 Bulgarije 4.027 -1,8 3 Denemarken 20.515 2,7 4 Duitsland 18.942 0,9 5 Estland 6.504 -1,4 6 Finland 17.751 1,8 7 Frankrijk 18.244 1,2 8 Griekenland 12.035 1,2 9 Hongarije 8.456 0,9 10 Ierland 15.472 6,1 11 Italië 17.514 1,0 12 Letland 4.968 -5,0 13 Litouwen 5.403 -5,2 EU-landen en Oost-Europese kandidaat- EU-landen Economie BNP Ontwikkeling BNP 1998 1990-1998 euro’s per inwoner jaarlijks % toe- of afname 14 Luxemburg 31.565 1,5 15 Nederland 19.200 2,1 16 Oostenrijk 19.905 1,5 17 Polen 6.487 4,4 18 Portugal 12.529 2,1 19 Roemenië 4.792 -0,6 20 Slovenië 11.754 6,7 21 Slowakije 8.277 1,1 22 Spanje 13.726 1,7 23 Tsjechië 10.489 -0,2 24 Verenigd Koninkrijk 17.470 2,0 25 Zweden 17.069 0,6 bron 19 vrij naar: De Grote Bosatlas, 52e druk, 2001 Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.
bron 20 Europa met de EU-landen, de Oost-Europese kandidaat-EU-landen en de niet-EU-landen, 2003 Tien Oost-Europese kandidaat-EU-landen zijn in bron 20 met een asterisk (*) aangegeven. vrij naar: De Grote Bosatlas, 52e druk, 2001 Op de kaart van bron 20 zijn de EU-landen, de kandidaat-EU-landen en de niet-EU-landen weergegeven. Stel dat je een spreidingskaart van het BNP van de vijftien huidige EU-landen en de tien kandidaat- EU-landen wilt maken. Je moet dan een aantal beslissingen nemen. Je moet bijvoorbeeld minstens weten in hoeveel klassen je die vijfentwintig verschillende BNP-bedragen wilt verdelen. Daarmee samenhangend is de klassenbreedte van belang. Kies je de klassenbreedte te groot dan ontstaat er geen duidelijk spreidingspatroon. Kies je de klassenbreedte te klein dan blijven sommige klassen leeg en ontstaat er een nietszeggend spreidingspatroon. Om het je wat gemakkelijker te maken, zijn al enkele beslissingen voor je genomen. Op de bijlage bij de vragen 40 en 41 staat een legenda met vijf klassen die betrekking heeft op het BNP van de landen uit bron 19.
→ Vul het aantal euro’s in de legenda in, waarbij je rekening houdt met de volgende voorwaarden: • Kies de klassenbreedte zodanig dat alle klassen gevuld zijn. Er is dus geen klasse waar niet minimaal één land in past. • De klassen hebben alle een gelijke breedte, met uitzondering van de vijfde (= de hoogste) klasse. Deze klasse is aangegeven met ‘meer dan …’. • De klassenbreedte is een veelvoud van € 1.000.
→ Kies voor elke klasse een juiste invulling van het bijbehorende legendablokje. N.B. Het is niet de bedoeling de kaart in te vullen. Het gaat alleen om de legenda. De WRR stelt in bron 18 dat het beter zou zijn als de kandidaat-leden voorlopig de ingewikkelde en vooral dure EU-regels nog niet overnemen. Stelling: Het is beter om aan de verschillende kandidaat-leden verschillende eisen te stellen met betrekking tot de in te voeren EU-regels. In de vragen 42, 43 en 44 geef je een argument vóór, een argument tégen en weeg je deze argumenten tegen elkaar af.
Bij dit examen hoort geen uitwerkbijlage.
